Xỏ nhầm giầy

H

ôm trước thực sự mình bất ngờ, cảm thấy “choáng” khi biết tập san KH&CN địa phương có đăng bài (1), với nội dung bài báo mà tôi gửi đăng trên tạp chí NN&PTNT. Sau 3 lần gửi 2 chuyên gia (PGS) góp ý, chỉnh sửa; 2 lần bình duyệt bài báo và 1 lần tổng biên tập tạp chí góp ý (thời gian khoảng 4 tháng), nay bài báo đã được đăng trên Tạp chí NN&PTNT (2), hoặc bản scan đăng trên Web của Viện (3).

Quay lại câu chuyện, thực sự tôi không muốn nhắc đến chuyện “xỏ nhầm giầy” mà bài ĐẠO VĂN tôi có nêu (4). Tuy nhiên, như một lời khẳng định về tác giả chính và nhóm thực hiện bài báo (2) với bài báo đăng trên đặc san KH&CN địa phương (1) là có hay không tình huống “xỏ nhầm giầy”? Xin được không nói thêm gì nữa, coi đây là một trải nghiệm nho nhỏ và hiểu thêm về thực trạng “đạo văn” mà giới nghiên cứu, cộng đồng đã bàn tới trong thời gian qua (5).

Qua đây, bản thân cũng nhận thấy rằng, làm việc gì cũng cần “trung thực và liêm chính”, đặc biệt trong môi trường nghiên cứu khoa học. Tuy rằng, bản thân chưa làm được gì nhưng cũng từng nghĩ, luôn luôn suy nghĩ và cố gắng hành động đúng chừng mực nhất có thể, bởi vì cuộc sống, công việc và sự nghiệp còn bị chi phối bởi nhiều yếu tố tổng hòa xã hội, mà cá nhân đang sống trong môi trường đó nếu không theo cái guồng máy đó thì sẽ bị bật ra bất cứ khi nào. Từ góc độ của mỗi cá nhân, hiểu được, nhận thức được tính “trung thực và liêm chính” đến đâu và áp dụng trong từng vấn đề, môi trường làm việc, cuộc sống và sự nghiệp như thế nào khó có thể định lượng được. Tôi nghĩ rằng, cá nhân mỗi người hãy “trung thực và liêm chính” với chính bản thân mình trước, làm việc gì không cảm thấy hổ thẹn với “lương tâm”.

Xin được trích lại câu nói nổi tiếng của Al Gore (5) “Nền tảng của nghiên cứu khoa học dựa vào tín nhiệm của quần chúng và liêm chính trong hoạt động khoa học”. Hy vọng vào một bộ phận không nhỏ trong cộng đồng nghiên cứu khoa học nói chung cần “trung thực và liêm chính”, đặc biệt những ai đang chập chững bước vào con đường nghiên cứu khoa học. Đừng để một chút “hư danh hão huyền” mà sau này áy náy, hổ thẹn với lương tâm; để lại những “ô danh” cho thiên thu vạn đại cười chê.

Người viết tin bài không có ý gì và cũng chưa nghĩ được huống chi là làm được gì. Khi đọc cuốn sách: Thép đã tôi thế đấy! (6) có đoạn trích rất hay, muốn trích lại “cái quý nhất của con người ta là sự sống. Đời người chỉ sống có một lần. Phải sống sao cho khỏi xót xa, ân hận vì những năm tháng đã sống hoài, sống phí, cho khỏi hổ thẹn vì dĩ vãng ti tiện và hèn đớn của mình, để khi nhắm mắt xuôi tay có thể nói rằng: tất cả đời ta, tất cả sức ta, ta đã hiến dâng cho sự nghiệp cao đẹp nhất trên đời, sự nghiệp đấu tranh giải phóng loài người ...”

Read More

179 giáo sư ra tòa vì đạo văn!

B

ài viết dưới đây (1) cho biết, 179 giáo sư thuộc 110 trường Đại học của Hàn Quốc vừa bị khởi tố về tội đạo văn. Đây có thể coi là một xì căng đan lớn trong cộng đồng nghiên cứu khoa học. Với chiêu thức “thay bìa in sách”, tức lấy cắp trắng trợn hoặc sửa chữa công trình của người khác làm của mình rồi xuất bản thành sách, lấy đó làm “thành tựu” để tạo cơ sở cho việc tiếp tục thăng tiến (1).

Có thể nói tính “liêm chính” của một bộ phận không nhỏ những người đang làm trong lĩnh vực nghiên cứu khoa học, đặc biệt tham gia công tác giảng dậy luôn đi ngược (tỷ lệ nghịch) với những danh xưng phù phiếm. Tính “trung thực và liêm chính” không tương xứng với các học vị, học hàm của các vị đang có. Sự “háo danh” muốn thăng tiến nhanh mà không hề muốn trải qua những gian truân, đôi khi biết nhưng muốn thành danh sớm mà làm khác đi những luân thường đạo lý vốn có nên những dây thần kinh “xấu hổ” cho những ô danh của các vị bị “mất”, “đứt” đi từ bao giờ. “Các vị hãy nhớ rằng trước khi dám bắt tay vào đào tạo một con người, bản thân mình phải tự làm người đã, phải tìm thấy ở mình tấm gương cần đề xuất”, “Con người chỉ có thể trở thành người là nhờ giáo dục” (2) ấy vậy mà các vị hàng ngày đứng gia giảng kiến thức, truyền đạt đạo lý làm người cho bao thế hệ mà không hề mảy may hổ thẹn với lương tri?

Mới đây (3) một vị giáo sư gây rối trên chuyến bay Thượng Hải – New York cho thấy, những ứng xử, cái tầm “lùn” không xứng với học vị, học hàm của vị này.  Phải chăng đây là mẫu “nhân cách” bấy lâu nay mà vị này gây dựng? Biết rằng các yếu tố môi trường sống xung quanh có ảnh hưởng không nhỏ tới sự hình thành và phát triển của nhân cách mỗi cá nhân. Thiết nghĩ, những ứng xử của vị này đi ngược với “nhân cách” tương xứng với học hàm, học vị theo đúng nghĩa của nó. Câu nói của Karl Marx “bản thân nhà giáo dục cũng cần phải được giáo dục” rất đúng và phù hợp trong trường hợp này. Đừng vì một chút “hư danh phù phiếm” mà sau này áy náy, hổ thẹn với lương tâm; để lại những “ô danh” cho thiên thu vạn đại chê cười.

Khi đọc cuốn sách “Thép đã tôi thế đấy” (4) có đoạn trích hay và có ý nghĩa, thấy phù hợp với ý câu chuyện muốn đề cập, xin được trích lại “cái quý nhất của con người ta là sự sống. Đời người chỉ sống có một lần. Phải sống sao cho khỏi xót xa, ân hận vì những năm tháng đã sống hoài, sống phí, cho khỏi hổ thẹn vì dĩ vãng ti tiện và hèn đớn của mình, để khi nhắm mắt xuôi tay có thể nói rằng: tất cả đời ta, tất cả sức ta, ta đã hiến dâng cho sự nghiệp cao đẹp nhất trên đời, sự nghiệp đấu tranh giải phóng loài người ...”   

====================================================================

(1) http://vietnamnet.vn/vn/giao-duc/279109/179-giao-su-ra-toa-vi-dao-van.html

(2) Lê Hồng Sâm, Trần Quốc Dương (bản dịch), E’mile hay là về giáo dục, Nxb Tri thức, 2010.

(3) http://vietnamnet.vn/vn/giao-duc/277907/giao-su-doi-ngoi-ghe-hang-nhat-tren-may-bay-bi-sa-thai.html

(4) Nicolai Ostrovski (bản dịch ), Thép đã tôi thế đấy, (quyển 1), Nxb Trẻ.

Read More

Đạo văn

Hôm nay thật bất ngờ và cảm thấy “choáng” khi biết tập san khoa học công nghệ của tỉnh Quảng Trị có đăng bài báo với nhan đề “...” trong đó tác giả là T.A.T. Người mà đã coppy đến 95% nội dung bài báo từ kết quả báo cáo phần đối ứng của tỉnh Quảng Trị, mà tôi báo cáo cách đây khoảng 2 tháng (trước khi báo cáo anh T có bảo tôi gửi cho anh xin báo cáo, tôi không chút đắn đo đã chuyển cho anh). Vấn đề ở đây, anh đã coppy toàn bộ nội dung chính của báo cáo và chỉnh sửa thành bài báo để đăng trên tập san của Sở KH&CN tỉnh Quảng Trị mà không hề xin ý kiến của tôi  - tác giả chính và nhóm thực hiện, trong khi nội dung bài báo tôi cũng đã gửi lên tạp chí NN&PTNT cách đây gần 3 tháng (đang trong thời gian bình duyệt và chờ đăng).

T không phải là chủ nhiệm, thư ký hay thành viên tham gia đề tài mà cả gan đứng tên đăng bài của nhóm thực hiện thì quả là vô thức và vấn đề “ăn cắp”, “đạo văn” ở góc độ cá nhân T thật trắng trợn. Thử hỏi khi các đồng nghiệp trong cơ quan biết sự việc như vậy T sẽ nghĩ gì và giới nghiên cứu đánh giá sự gian lận khoa học và phẩm chất, đạo đức cá nhân T cũng như đơn vị nghiên cứu ra sao?

Bản thân tôi cảm thấy thật xấu hổ thay vì đồng nghiệp trong cơ quan đạo văn hay nói không ngoa là “ăn cắp”. Một đơn vị nghiên cứu mà để tình trạng đạo văn và gian lận khoa học xảy ra thì giới khoa học sẽ đánh giá và nghĩ sao về năng lực, phẩm chất của đơn vị. Thời buổi nhập nhèng trắng đen trong nghiên cứu khoa học của không ít cá nhân có năng lực và phẩm chất đi ngược với những danh xưng phù phiếm thì chúng ta. 

Read More